Nżtt landnįm į Nżfundnalandi

Ķ ķmyndašri Ķslandssögu mętti leika sér meš žį hugmynd aš ķslenska landnįmiš į Vķnlandi hinu góša hafi tekist vel. Og aš žetta gjöfula landsvęši vęri hluti af ķslenska rķkinu. En sem kunnugt er voru Ķslendingar žvķ mišur fljótir aš tżna bęši Vķnlandi og MarklandiNżfundnalandi og Labrador. Löngu seinna uršu žessi landsvęši svo hluti af sambandsrķkinu Kanada. Ķ dag ętlar Orkubloggiš aš lķta til žessara merku svęša austast ķ Kanada:

I.  Fiskveišisamfélag lendir ķ hremmingum. 

Framan af 20. öldinni upplifšu ķbśar Nżfundnalands erfiša tķma. Žetta landsvęši var žį eins konar sjįlfstjórnarsvęši undir bresku krśnunni og įtti m.a. ķ landamęradeilum viš Kanada um hvar landamęrin ķ Labrador skyldu liggja. Ķ fyrri heimsstyrjöldinni böršust ungir menn frį Nżfundnalandi fyrir breska heimsveldiš į blóšvöllum Evrópu og žar var hersveit žeirra žurrkuš śt ķ slįtruninni skelfilegu į fyrsta degi orrustunnar viš Somme. Svo žegar Kreppan mikla skall į fór hśn afar illa meš efnahaginn į Nżfundnalandi. Og žaš bętti ekki ur skįk aš stjórnmįlamennirnir og yfirvöldin ķ žessu hart leikna sjįlfstjórnarsvęši, hugsušu margir um žaš eitt aš skara eld aš eigin köku.

goose_bay_aerial

Žegar kom fram undir 1940 hafši sem sagt lengi įraš heldur illa fyrir óbreyttan almśgann žarna austast ķ žvķ landi, sem viš ķ dag žekkjum sem Kanada. En žį kom blessašur Kaninn meš tyggjóiš sitt og herflugvélar. Herinn kom sér fyrir viš flugvöllinn ķ Gander į Nżfundnalandi og tók til viš aš byggja annan stóran herflugvöll viš Gęsaflóa; Goose Bay. Žaš er einmitt viš Gęsaflóa sem hiš grķšarlanga Churchill-fljót endar ferš sina ofan af hįlendi og hįsléttum Labrador, en Churchill-fljótiš er eiginlega kjarninn ķ žessari fęrslu Orkubloggsins.

Rétt eins og koma hersins til Ķslands og framkvęmdir į hans vegum į Mišnesheiši og vķšar um land höfšu mikil įhrif į efnahag Ķslendinga, olli strķšiš straumhvörfum ķ efnahagslķfi Nżfundnalands. Um žetta leyti voru Nżfundnalendingar įlķka margir eins og Ķslendingar eru ķ dag (rśmlega 300 žśsund sįlir). Samskipti žeirra viš Bandarķkin į žessum tķma uršu mikil og margir ķbśar Nżfundnalands tóku aš ašhyllast nįiš samband viš Washington DC.

Žegar strķšinu lauk kom aš žvķ aš Nżfundnalendingar skyldu įkveša stjórnskipulega framtķš sķna. Stofnun lżšveldis eša algerlega sjįlfstęšs rķkis viršist samt ekki hafa komiš til įlita. Żmsir stjórnmįla- og athafnamenn į eyjunni sįu sér gott til glóšarinnar vegna samstarfsins viš bandarķska herinn og tölušu fyrir ennžį nįnari tengslum viš Bandarķkin. Svo fór žó aš naumur meirihluti samžykkti ķ žjóšaratkvęšagreišslu įriš 1948 aš Nżfundnaland skyldi verša hluti af Kanada.

Newfoundland_St-Johns_Dark

Nęstu įratugina fjölgaši ķbśum hins kanadķska Nżfundnalands verulega. Fiskveišar uršu afar mikilvęgar fyrir efnahagslķfiš og lengi vel voru fiskimišin śt af Nżfundnalandi einhver žau gjöfulustu ķ heimi. En svo stękkušu togararnir, verksmišjuskip komu til sögunnar og įsókn śtlendinga į fiskimišin góšu į Miklabanka óx hratt. Afleišingin varš langvarandi ofveiši sem leiddi til algers hruns hjį žorskinum viš Nżfundnaland og fleiri fiskistofnum. Hvarf žorsksins žarna ķ lok 20. aldar mun vera eitt versta dęmi heims um hrun ķ sjįvarśtvegi. Afleišingin var djśp kreppa ķ fylkinu meš tilheyrandi bölmóši og brottflutningi.

Žegar lķša tók į tķunda įratuginn var brottflutningurinn oršinn žaš mikill aš fólki į Nżfundnalandi og Labrador (eins og fylkiš nefnist fullu nafni) tók aš fękka. Ķbśafjöldinn hafši hęst nįš um 580 žśsundum įriš 1992, en aldamótaįriš 2000 var fjöldinn kominn undir 530 žśsund. Og įriš 2008 voru ķbśar Nżfundnlands einungis um 506 žśsund. Hafši žeim žį sem sagt fękkaš um nęstum žvķ 15% į 15 įrum.

II.  Jįkvęšur višsnśningur žrįtt fyrir heimskreppu.

Newfoundland-Oil-Hibernia-flaring

Žaš blés sem sagt ekki byrlega ķ efnahagslķfi Nżfundnalands ķ upphafi 21. aldarinnar. En nśna į žessum undarlegu alheimskrepputķmum hefur efnahagslķfiš į Nżfundnalandi žvert į móti veriš ķ blóma. Og žaš žrįtt fyrir aš žorskurinn sé ennžį fjarri góšu gamni. Sķšustu tvö įrin hefur ķbśum Nżfundnalands sem sagt fjölgaš į nż og eru nś oršnir um 510 žśsund. Žar af bśa um 100 žśsund ķ stęrstu borginni, sem heitir St. Johns. Žessar tölur minna óneitanlega svolķtiš į ķbśafjölda Ķslands og Reykjavķkur. En munurinn er sį aš hér rķkir kreppa en į Nżfundnalandi er ķ gangi mikil uppsveifla.

Efnahagsbatinn į Nżfundnalandi er meira aš segja svo mikill og hrašur nś um stundir, aš žar er fariš aš tala um ofhitnun. Hśsnęšisverš ęšir upp og verktakarnir rįšast ķ sķfellt stęrri byggngaframkvęmdir ķ höfušborginni St. Johns og vķšar um fylkiš.

Canada_NFL_Minerals-1998-2011

Helsta skżringin į jakvęšum višsnśningnum į efnahag Nżfundnalands er hreint ępandi fjįrfesting, sem žar hefur įtt sér staš ķ hrįvöruišnaši sķšustu 2-3 įrin. Ķ fyrra nįmu nżjar fjįrfestingar ķ fylkinu rśmum 3 milljöršum USD og höfšu žį aukist um nęstum helming frį įrinu įšur. Og ķ įr (2011) er gert rįš fyrir aš nżfjįrfestingar į Nżfundnalandi verši rśmir 6 milljaršar USD! Ķbśar fylkisins eru vel aš merkja einungis um hįlf milljón, ž.a. žetta hefur skapaš mikinn hagvöxt og grķšarlega eftirspurn eftir vinnuafli. 

Skżringin aš baki žessum fjįrfestingum į Nżfundnalandi liggur einkum ķ hękkandi hrįvöruverši ķ heiminum. Fylkiš er stór framleišandi į jįrni og nikkel og śtflutningur į mįlmum stendur ķ blóma. Aš auki er landgrunn Nżfundnalands nś vettvangur mikilla framkvęmda og fjįrfestinga ķ olķuvinnslu.

husky-energy-logo

Žaš er ekki langt sķšan olķvinnsla hófst į landgrunni Nżfundnalands - eftir nokkuš langt tķmabil olķuleitar. Og nś er svo komiš aš ķ höfušborginni St. John's er fjöldi olķufyrirtękja meš starfstöšvar. Sem dęmi mį nefna kanadķsku olķufyrirtękin Husky Energy og Suncor. Og lķka žekktari félög eins og Statoil og Chevron - og ExxonMobil hefur meira aš segja stašsett ašalstöšvar sķnar ķ Kanada žarna ķ borginni.

Eimskip-Amerikuleid

Žetta er gott dęmi um hvaš lķklegt er aš gerist hér į Klakanum góša, ef menn verša varir į Drekasvęšinu. Žaš viršist reyndar sem glöggir Ķslendingar ķ stjórnendateymi Eimskips hafi ekki lįtiš uppsveifluna į Nżfundnalandi framhjį sér fara. Ef litiš er yfir upplżsingar į heimasķšu žessa fyrrum óskabarns žjóšarinnar, veršur ekki betur séš en aš Eimskip hafi upp į sķškastiš snarfjölgaš feršum um hafnir į Nżfundnalandi. Enda er vęntanlega hressilega mikil eftirspurn eftir skipaflutningum bęši frį og til Nżfundnalands žessa dagana.

III.  Risaframkvęmdir ķ vatnsafli framundan. 

Žaš sem Orkublogginu žykir ekki sķšur athyglisvert er aš į Nżfundnalandi eru nś ķ farvatninu nżjar stórframkvęmdir ķ virkjun vatnsafls. Į sķnum tķma var vatnsafliš ķ Kanada grundvöllur žess aš įlišnašur žróašist einna fyrst og hrašast žar ķ landi. Žaš mętti žvķ ętla aš žaš vęri löngu bśiš aš virkja alla helstu vatnsaflskostina į žessu svęši. En žrįtt fyrir langa sögu orkufreks išnašar ķ sušausturhluta Kanada er žar ennžį aš finna stóra og hagkvęma virkjunarkosti.

Fyrirhugašar stórvirkjanir į Nżfundnalandi gera jafnvel Kįrahnjśkavirkjun dvergvaxna. Žvķ afl umręddrar virkjunar, sem brįtt mun rķsa langt śtķ óbyggšum Labrador, veršur samtals nęstum 3.100 MW og mun virkjunin framleiša um 17 TWst į įri. Raforkuframleišsla žessarar einu virkjunar jafngildir žvķ vel rśmlega žrisvar sinnum meiru en Kįrahnjśkavirkjun skilar (4,6 TWst). Og er nįnast jafn mikil eins og öll samanlögš raforkuframleišsla į Ķslandi (sem er u.ž.b. 17-17,5 TWst įrlega). Žarna er sem sagt um aš ręša miklar framkvęmdir.

Muskrat_Falls-1

Fólk getur ķmyndaš sér hvernig efnahagslķfiš į Nżfundnalandi mun hreinlega ganga af göflunum žegar žessar miklu virkjanaframkvęmdir bętast viš uppganginn ķ mįlma- og olķuišnašinum. Og meš CAD'inn sinn, žurfa Nżfundnalendingar litlar įhyggjur aš hafa af snöggum gjaldmišilssveiflum af völdum ženslunnar. Og enn sķšur aš vextir eša verštrygging ęši upp. Enda brosa menn śt aš eyrum žessa dagana ķ St. Johns og annars stašar į Nżfundalandi - žó vissulega sé lķklegt aš eitthvaš hęgi žarna į ef enn frekari efnahagssamdrįttur veršur t.a.m. ķ Bandarķkjunum.

Umrędd virkjun er kennd viš Muskrat-fossa ķ Labrador (Muskrat Falls), sbr. myndin hér aš ofan. Virkjunin veršur einmitt ķ įšurnefndu ķ Churchill-fljóti, sem er ein af lengstu įm ķ Kanada og rennur žvert gegnum Labrador.

churchill_falls-old

Žetta virkjunarverkefni er lķka stundum kallaš The Lower Churchill Project, sem kemur til af žvķ aš žarna ofar ķ įnni (Upper Churchill) er nś žegar önnur mjög stór virkjun. Hśn er hvorki meira né minna en 5.400 MW og er nęststręsta vatnsaflsvirkjun ķ Kanada og sś žrišja stęrsta ķ N-Amerķku allri. 

Churchill-fljótiš er grķšarlega langt eša um 850 km og vatnasvęši žess um 80 žśsund ferkm! Virkjunin sem var reist žarna į įrunum ķ kringum 1970 (Upper Churchill) nżtir fallhęšina viš s.k. Churchill-fossa. Fyrir tķma virkjunarinnar voru žessir fossar afar tilkomumikil sjón, en žarna steyptist fljótiš eftir žröngum flśšum og fossum. Vegna virkjunarinnar žornušu fossarnir nįnast alveg upp. Ljósmyndin hér til hlišar sżnir einmitt ašalfossinn fyrir daga virkjunarinnar. Aftur į móti sżnir myndin hér fyrir nešan nįnast uppžornaša Churchill-fossana eins og žeir eru ķ dag.

Gamla virkjunin ķ Upper-Churchill fęr vatn frį grķšarstóru uppistöšulóni, sem var myndaš į endalausu blautlendinu į hįlendi Labrador. Lóniš kallast Smallwood Reservoir og liggur u.ž.b. mišja vegu milli Hudsonflóa og gömlu vķkingabyggšarinnar viš L'Anse aux Meadows į Nżfundnalandi. Žaš er hvorki meira né minna en rśmir 6.500 ferkķlómetrar - sem er t.a.m. eins og rśmlega 80% af flatarmįli Vatnajökuls. Vegna žess hversu lóniš er stórt sést žaš vel į gervihnattamyndum, en sjį mį ljósmynd frį risavöxnu lóninu hér nešarlega ķ fęrslunni.

Churchill-Falls-gone-3

Hér til vinstri eru nįnast uppžornašir Churchill-fossarnir. Og nś stendur sem sagt til aš bęta 3.100 MW viš žęr 5.400 MW tśrbķnur sem Churchill-fljótiš hefur knśiš sķšustu fjóra aratugina. Gaman er aš minnast žess, aš bęši Smallwood-lóniš, gamla virkjunin ķ Churchill-fljóti og fyrirhugaš framkvęmdasvęši vegna nešri virkjunarinnar, eru į hįlendi hins forna Marklands. Jį - Marklands žeirra Bjarna Herjólfssonar, Leifs heppna og Žorfinns karlsefnis. Žarna er sem sagt smįvegis ķslensk tenging!

Muskrat-fossarnir žar sem nešri virkjunin ķ fljótinu er nś įformuš, eru ekkert ķ lķkingu viš žaš sem Churchill-fossar voru. En žetta er vissulega engu aš sķšur umdeild framkvęmd, sem hafa mun veruleg umhverfisįhrif.

NFL-Labrador-Canada-map

Framkvęmdir viš nżju virkjunina viš Muskrat-fossa hafa lengi veriš ķ undirbśningi. Eftir įratugapęlingar komst verkefniš loks į bullandi skriš upp śr aldamótunum sķšustu, žegar orku- og olķuverš tók aš hękka hratt. Žar aš auki nżtur žessi nżja virkjun mikils pólitķsks stušnings bęši į Nżfundnalandi og ķ Nova Scotia.

Ķ nóvember į lišnu įri (2010) var gengiš frį formlegu samkomulagi um verkefniš viš tvö öflug orkufyrirtęki. Žau eru annars vegar Nalcor Energy og hins vegar Emera. Nalcor er fylkis-orkufyrirtękiš į Nżfundnalandi og er bęši ķ vatnsafli og olķuvinnslu (ķ Kanada eru flest stóru orkufyrirtękin ķ eigu fylkjanna). Nalcor er einmitt meirihlutaeigandi aš stóru "gömlu" virkjuninni viš Churchill-fossa. Til samanburšar mį nefna, aš Nalcor er u.ž.b. helmingi stęrra fyrirtęki en Landsvirkjun žegar mišaš er viš veltu. Ķ dag eru vatnsaflsvirkjanir Nalcor samtals um 1.600 MW, sem er örlķtiš minna en allar vatnsaflsvirkjanir Landsvirkjunar. Nalcor er einnig nokkuš umsvifamikiš ķ olķuišnašinum į landgrunni Nżfundnalands. Hitt fyrirtękiš sem kemur aš virkjuninni viš Muskrat-fossa, Emera, er stęrsta orkufyrirtękiš ķ Nova Scotia. Velta Emera er um helmingi meiri en hjį Nalcor, en fyrirtękiš er bęši raforkuframleišandi og rekur raforkudreifikerfi. Žaš er skrįš ķ kauphöllinni ķ Toronto.

vinland_map-1

Samkomulag stjórnvalda į Nżfundnalandi viš žessi tvö orkufyrirtęki mišast viš aš nżja virkjunin kennd viš Muskrat-fossa verši reist ķ tveimur įföngum. Byrjaš veršur į rśmlega 800 MW virkjun og framkvęmdum henni tengdri, en sś virkjun į aš framleiša um 5 TWst įrlega (sem er um 10% meira en Kįrahnjśkavirkjun). Hśn veršur alfariš ķ eigu Nalcor. Uppistöšulóniš sem myndaš veršur vegna žessa fyrri įfanga, veršur nokkuš stórt en žó eilķtiš minna en Hįlslón. Gert er rįš fyrir aš framkvęmdir viš sķšari įfanga virkjunarinnar hefjist svo žegar žessum fyrri įfanga veršur lokiš, sem vęnst er aš verši įriš 2016 eša 2017.

Žarna er um aš ręša framkvęmdir lengst śtķ óbyggšum, žar sem óravegur er frį virkjun til notenda. Til aš flytja rafmagniš til byggša veršur reist 1.100 km ofurhįspennulķnu frį virkjuninni og aš austurströndinni. Žar veršur um aš ręša jafnstraums-hįspennulķnu (HVDC) ķ anda žeirra kapla sem lagšir hafa veriš žvers og kruss um Kķna sķšustu įrin. Žegar komiš er aš ströndinni mun rafmagniš fara um nešansjįvarkapal yfir til sjįlfrar Nżfundnalandseyjarinnar, žar sem flestir ķbśar fylkisins eru bśsettir. Frį žeirri stóru eyju viš austurströnd Kanada veršur svo lagšur annar nešansjįvarkapall yfir til Nova Scotia, sem einnig mun njóta góšs af žessari miklu endurnżjanlegu raforku.

Canada-Churchill-Falls-1

Hįspennulķnurnar frį virkjuninni og nešansjįvarkapallinn yfir til Nżfundnalands verša ķ eigu bęši Nalcor (71%) og Emera  (29%). Emera mun aftur į móti alfariš eiga nešansjįvarkapalinn frį Nżfundnalandi yfir til Nova Scotia. Meš sama hętti mį hugsa sér aš Landsvirkjun yrši mögulega hluthafi ķ nešansjįvarkapli milli Ķslands og Evrópu, en aš stęrsti hluthafinn yrši t.d. žżskt raforkudreifingarfyrirtęki.

Ein mikilvęgasta įstęšan fyrir žessum framkvęmdum er ósk stjórnvalda į Nżfundnalandi um aš žróast ķ įtt til orkusjįlfstęšis. Til žessa hefur fylkiš veriš hįš nįgrannanum ķ vestri um raforku; ž.e. Québec - vegna žess aš orkan frį "gömlu" virkjuninni ķ Churchill-fljóti fer ekki til ķbśa Nżfundnalands, heldur til Québec! Sį orkusölusamningur gildir til 2041, ž.a. žaš er ennžį langt žangaš til Nżfundnalendingar geta sjįlfir notaš žį raforku (um svipaš leyti rennur einmitt śt samningur Alcoa viš Landsvirkjun). 

Žar aš auki mun virkjunin viš Muskrat-fossa leiša til žess aš unnt veršur aš loka 500 MW olķuvirkjun ķ smįbęnum Holyrood austast į Nżfundnalandi - og žar meš draga verulega śr losun gróšurhśsalofttegunda. Framkvęmdin byggir žvķ bęši į atvinnusjónarmišum, "žjóšernislegum" sjónarmišum, aršsemissjónarmišum og umhverfissjónarmišum. Į móti kemur aušvitaš aš framkvęmdirnar munu hafa veruleg neikvęš umhverfisįhrif, en lķklega žykir žaš dropi ķ hafiš ķ óravķšįttum Labrador.

Churchill_Smallwood-Resevoir-3

Žegar framkvęmdum viš žennan fyrri įfanga lżkur er žess vęnst, sem fyrr segir, aš rįšist verši ķ ašra ennžį stęrri virkjun (rśmlega 2.200 MW) ķ nįgrenni Muskrat-fossa. Rįšgert er aš verulegur eša jafnvel mestur hluti raforkunnar frį sķšari įfanganum verši fluttur įfram sušur a bóginn. Žannig aš hśn fari įfram frį Nova Scotia og žašan til fylkisins New Brunswick og loks jafnvel yfir til Nżja Englands ķ Bandarķkjunum. Žetta er žó ekki endanlega įkvešiš, enda er lķka verulegur įhugi fyrir žvķ hjį orkufyrirtękjunum aš selja raforkuna vestur į bóginn (jafnvel alla leiš til Ontario) .

Žarna er sem sagt veriš aš tala um raforkuflutninga eftir leiš sem yrši jafnvel mörg žśsund km. Į leišinni verša a.m.k. tveir nešansjįvarkaplar og ljóst aš žetta vešur talsvert dżr framkvęmd. Žessi žróun ķ orkuišnašinum er ķ reynd prżšileg vķsbending um aš senn hljóta menn af mikilli alvöru fara aš skoša möguleika į raforkukapli milli Ķslands og Evrópu.

Kostnašarįętlunin vegna fyrri įfangans viš virkjunina viš Muskrat-fossa hljóšar uppį rśma 6 milljarša CAD. Žar af er helmingurinn (3 milljaršar CAD) vegna 824 MW virkjunar og HVDC-hįspennulķnu yfir Labrador og aš ströndinni. Žaš kostar svo ašra 3 milljarša CAD aš tengja žetta viš sjįlfa Nżfundnalandseyjuna, byggja žar nżjar hįspennulķnur til aš dreifa raforkunni og loks leggja nešansjįvakapal yfir til Nova Scotia.

muskrat-1

Til gamans mį nefna aš Muskrat, sem įšurnefndir fossar eru kenndir viš, er kaflošiš spendżr meš afar žykkan og fķnan feld. Žetta ljśfa dżr į einmitt heimaslóšir sķnar ķ Kanada og vķšar ķ N-Amerķku, į svęšum žar sem mikiš er um votlendi. Nśoršiš mį reyndar finna kvikyndiš vķša annars stašar ķ veröldinni. Og gott ef hin heimspekilega ženkjandi finnska Bķsamrotta ķ Mśmķnįlfunum, var ekki einmitt af žessari įgętu tegund spendżra! Skemmtilegt.

Įšur fyrr var žessi merka rotta (sem er alls engin rotta heldur skyldari t.d. bjórum eša minkum) ein helsta įstęša žess aš ęvintżramenn settu stefnu į Labrador. Žetta afskekkta landsvęši var nefnilega lengi vel fyrst og fremst vettvangur einmana skinnaveišimanna. Og feldurinn af Muskrottunum lék žar stórt hlutverk. En ķ dag er žaš vatnsafliš sem menn veiša ķ Labrador.

Žaš er kannski oršiš tķmabęrt aš viš Ķslendingar fórum aš huga betur aš góšum og meiri tengslum viš hinar kanadķsku bķsamrottur og vini žeirra. Žó svo aš Nżfundaland kunni aš žykja śtnįri ķ augum margra, žį er žetta svo sannarlega land tękifęranna nś um stundir. Og žaš į ekki bara viš um Nżfundnaland, heldur ekki sķšur um ęšisgengin uppgangssvęšin vestur ķ Alberta og vķšar ķ Kanada.

Karlsefni-2

Kanada er yndislegt land og Kanadamenn miklir ljśflingar heim aš sękja. Svo eru žessi landsvęši į Nżfundnalandi aš auki hįlfgeršar heimaslóšir okkar Ķslendinga - sem erum jś flest afkomendur Vķnlandsfaranna og heišurshjónanna Gušrķšar Žorbjarnardóttur og Žorfinns Karlsefnis. Ekki lżgur Ķslendingabók! Og vert aš minnast žess lķka, aš nś munu afkomendur ķslensku Vesturfaranna ķ Manitoba og annars stašar i Kanada vera oršnir rśmlega 200 žśsund. 

Kannski er žaš ekki algalin hugmynd aš Ķsland leiti eftir nįnara višskiptasambandi viš Kanada. Žó svo Orkubloggarinn sé eindreginn stušningsmašur žess aš ljśka ašildarvišręšum viš ESB og sjį hverskonar samningur kemur śt śr žvķ ferli, vęri afar vanhugsaš aš kasta öšrum möguleikum frį okkur. Vegna óhemju nįttśruaušlinda og tiltölulega öflugs velferšaržjóšfélags, er Kanada sennilega einhver besti kostur sem hęgt er aš hugsa sér sem nįinn samstarfsašila. Er ekki rįš aš spį ašeins betur ķ žennan möguleika - og jafnvel stefna aš upptöku Kanadadollars?

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Įrni Gunnarsson

Gott til žess aš vita aš hrein, óbeisluš orka er til reišu žarna ķ magni sem yfirskyggir Kįrahnjśkavirkjun.

Nś rķšur į aš hafa hratt į hęli og virkja allt sem rennur į Ķslandi įšur en žessir Kanadamenn stela af okkur višskiptunum.

Žaš er alveg įreišanlegt aš žaš eru sķšustu forvöš aš koma hreinni orku ķ verš.

Eša hvaš?

Įrni Gunnarsson, 7.8.2011 kl. 11:00

2 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

Endurnżjanleg orka mun bara verša sķfellt eftirsóttari, ž.a. ķ sjįlfu sér liggur okkur ekkert į. En óvirkjaš vatnsafl sem streymir til sjįvar skapar aušvitaš ekki seldar kWst og ekki žann hagnaš sem annars gęti veriš. Fyrir Ķsland skiptir žó mestu aš orkuveršiš til stórišju hękki, en fram til žessa hefur žaš veriš nįlęgt kostnašarverši og aršsemi orkuframleišslunnar hérna žvķ sįralķtil.

Ketill Sigurjónsson, 7.8.2011 kl. 12:15

3 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

Sökum žess aš einhverjir lesendur eru kannski ekki alvanir žvķ aš meta stęršir ķ Kanadadollurum, skal tekiš fram aš einn CAD jafngildir žessa dagana nįnast nįkvęmlega einum USD. Kanadadollarinn er žó örlķtiš meira virši en Bandarķkjadalur - sem er magnaš žegar horft er til žess aš fyrir fįeinum įrum var 1 USD = 1,5 CAD. Ķ fyrsta sinn sem Orkubloggarinn fór til Kanada var 2003. Žį kostaši CAD lķklega um 45 ISK og Mörlanda leiš eins og milljónamęringi ķ Ottawa. Žaš er af sem įšur var.

Ketill Sigurjónsson, 7.8.2011 kl. 18:15

4 Smįmynd: Įrni Gunnarsson

Rétt er žaš aš óbeisluš fallvötn skapa ekki reikningslegan hagnaš žótt enginn kunni aš meta vęgi žeirra ķ hagnaši af feršamannaišnaši. En viš sem höfum aldur til aš bera saman tękifęri žessarar žjóšar nokkra įratugi aftur sjįum kannski betur en hinir hversu vel žarf aš gęta sķn til aš ganga ekki į žessa aušlind af skammtķma gręšgi. Orkan mun aukast aš veršmęti meš hverju įri.

Įrni Gunnarsson, 7.8.2011 kl. 21:44

5 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

A.m.k. engin įstęša til aš flżta sér um of. Og Jökulsį į Fjöllum, Skjįlfandafljót, Hólmsį og eflaust fleiri ęttu įfram aš vera ósnert.

Ketill Sigurjónsson, 7.8.2011 kl. 22:13

6 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Er ekki innslįttarvilla hjį žér, Ketill?  Žś segir aš Churchill-falls virkjunin sé 5.400 MW og Nalcor sé meirihlutaeigandi ķ henni, en samt segir žś aš uppsett afl ķ virkjunum Nalcor sé 1.600 MW.  Mér finnst žetta ekki alveg fara saman.

Annars er žetta įhugaverš grein og forvitnilegt veršur aš fylgjast meš framgangi verksins.

Mér lżst vel į nįnari samskipti viš Kanada, hef tyllta žar nišur fęti, en get ekki sagt aš ég hafi kynnst landinu.

Marinó G. Njįlsson, 8.8.2011 kl. 00:11

7 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

Talan 1.600 MW eru uppl. af heimasķšu Nalcor. En žetta er hįrrétt athugaš, Marinó. Žetta gengur ekki upp, žar sem Nalcor į um 65% ķ Upper-Churchill-virkjuninni. Viš nįnari athugun žį er sį eignarhlutur ķ sérstöku dótturfélagi og af einhverjum įstęšum er žaš afl ekki tališ meš žegar Nalcor skilgreinir uppsett afl sitt. Hugsanlega er įstęšan sś aš litiš sé į Churchill-virkjunina sem e.k. rķki ķ rķkinu. Enda gilda um hana mjög sérstakir samningar, žar sem Hydro Québec fékk mjög langan raforkukaupasamning į afar hagstęšum kjörum. Takk fyrir įbendinguna.

Ketill Sigurjónsson, 8.8.2011 kl. 09:36

8 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

Eftir nįnari eftirgrennslan kom ķ ljós aš tilgįta Orkubloggarans var rétt - um aš Churchill-virkjunin er ekki talin meš ķ uppsettu afli Nalcor. Alls er fyrirtękiš sem sagt meš u.ž.b. 1.600 MW virkjanir; žar af 939 MW ķ vatnsafli en afgangurinn eru olķu- og gasdrifnar virkjanir. Aš auki kemur svo hlutur Nalcor ķ Churchill-virkjuninni, en raforkan žašan er svo til öll seld ti Hydro Quebec, skv. sérstökum samningi frį įrinu 1969.

Žaš er rétt sem segir ķ fęrslunni aš allar tekjur Nalcor eru nś um tvöfalt hęrri en hjį Landsvirkjun. Įstęša žess aš velta Nalcor er ekki meiri žrįtt fyrir miklu meiri umsvif heldur en Landsvirkjun og ž.m.t. hina grķšarstóru Churchill-virkjun, er einkum hrikalegur raforkusölusamningurinn viš Hydro Quebec. Veršiš į raforkunni skv. žeim samningi er nefnilega einungis 0,25 cent pr. kWst (ž.e. 2,5 CAD pr. MWst). Skv. samningnum į veršiš aš breytast įriš 2016 og žį verša 0,2 cent pr. kWst (2 CAD pr. MWst) og haldast žannnig til 2041! Žaš jafngildir innan viš 5% af ešlilegu heildsöluverši į raforku m.v. markašsverš ķ Kanada. Žaš er žvķ ekki aš undra aš Nżfundnalendingar séu heldur ósattir viš nįgranna sķna ķ Quebec.

Ketill Sigurjónsson, 10.8.2011 kl. 20:15

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband