Hywind

Osmosis_Statkraft_Tofte_NorwayŽaš eru merkilegir hlutir aš gerast ķ Noregi žessa dagana.

Nś ķ vikunni sem leiš voru Norsararnir aš ręsa ašra af tveimur fyrstu osmósuvirkjunum heimsins (eša fyrstu, allt eftir žvķ hvar skilin liggja į milli hreinna tilrauna og raunveruleikans). Virkjunin er reyndar enn į algeru tilraunastigi og langt ķ aš žarna hefjist raunveruleg og umfangsmikil raforkuframleišsla. Orkubloggaranum žykir sumir hérlendis hafa veriš heldur hįstemmdir um grķšarlega möguleika slķkra virkjana hér į Ķslandi. En vissulega er žetta mjög įhugavert verkefni hjį Norsurunum. 

Noršmenn horfa ótraušir til framtķšar og eru svo sannarlega ekki hręddir viš aš reyna nżja hluti. Nś ķ haust var t.a.m. fyrstu fljótandi vindrafstöš veraldar komiš fyrir utan viš norsku ströndina. Hśn er umfjöllunarefni Orkubloggsins ķ dag.

Žaš er nżorkuteymi StatoilHydro sem stendur aš baki žeirri brautryšjendatilraun, ķ samstarfi viš žżska Siemens. Verkefniš felst ķ žvķ aš taka flotpall eins og nżttir eru ķ olķuvinnslunni og festa viš hann turn meš vindrafstöš. Vindurinn į hafi śti er almennt mun sterkari og stöšugri en į landi og žess vegna er heppilegt aš geta stašsett vindrafstöšvar utan viš ströndina. Aš auki sparar žaš landrżmi, sem ella fęri undir turnana, og veldur lķka minni sjón- og hįvašmengun vegna fjarlęgšar frį landi.

wind_horns_rev_3Žaš er vissulega bśiš aš reisa nokkur stór vindorkuver śtķ sjó. Slķk offshore vinorkuver žekkjast t.d. utan viš strendur Danmerkur og vķšar viš strendur nokkurra rķkja ķ N-Evrópu. Bandarķkjamenn hafa einnig veriš spenntir fyrir slķkum vindorkuverum, en eru skemmra į veg komnir en Evrópužjóširnar viš Noršursjóinn.

Öll eiga žessi vindorkuver žaš sameiginlegt aš turnarnir standa į hafsbotni, skammt utan viš ströndina. Til aš žetta verši ekki alltof dżrt mį dżpiš ekki vera of mikiš. Žess vegna hafa framsęknir menn nś horft til žess möguleika aš nżta flotpallatęknina til aš stašsetja  stórar vindrafstöšvar djśpt śtaf ströndinni, žar sem vindurinn er mun sterkari og stöšugri. Slķk fljótandi vindorkuver gętu mögulega veriš mun hagkvęmari heldur en žau sem viš žekkjum ķ dag og opnaš nżja og umfangsmikla möguleika ķ framleišslu į umhverfisvęnni raforku.

StatoilHydro er meš meira en žriggja įratuga reynslu af žvķ aš athafna sig meš olķuborpalla į norska landgrunninu. Smįm saman fęršist olķuleitin į dżpri svęši og tękniframfarirnar birtust m.a. ķ fljótandi borpöllum. Statoil varš mešal fremstu fyrirtękja heimi ķ aš hanna slķka flotpalla og nś hyggst fyrirtękiš nżta sér žessa žekkingu til aš setja upp fljótandi vindrafstöšvar.

Hywind_diagram_1Noršmenn skortir ekki raforku. En öfugt viš ķslensku orkufyrirtękin telja hin norsku sjįlfsagt aš horfa śt fyrir boxiš. Žess vegna eru Noršmenn t.d. mjög framarlega ķ aš gera sólarsellur fyrir sólarorkuver. Og žeir eru heldur ekki feimnir viš aš flytja śt raforku. Žeir vita sem er, aš žaš er miklu betri bissness ķ žvķ aš selja orkuna į góšum prķs, fremur en aš gefa hana til įlvera. Og nś telja Noršmenn tķmabęrt aš skoša betur žann möguleika aš nżta afl vindsins, sem nóg er af viš vesturströnd Noregs.

Til eru žeir sem sjį rafmagnsśtflutningi allt til forįttu og telja slķkt einkennast af nżlenduaršrįni. En ķ reynd er śtflutningur į endurnżjanlegri raforku allt annaš mįl en śtflutningur į hrįvöru, eins og t.d. silfri eša banönum. Ķ endurnżjanlegri orku fara saman uppbygging į veršmętri hįtęknižekkingu og sköpun nżrra aršsamra śtflutningsgreina. Noršmenn gera sér grein fyrir žvķ aš ķ framtķšinni mun veršmęti endurnżjanlegrar raforku verša ennžį meira en er ķ dag. Śtflutningur į slķkri raforku er lķklegur til aš efla margs konar tękni- og verkžekkingu ķ landinu og skapa grunn aš enn fleiri hugbśnašarfyrirtękjum og žjónustu af żmsu tagi.

Žess vegna eru Norsararnir nś aš skoša żmsa nżja möguleika ķ aš flytja śt rafmagn. Ž.į m. er samstarfiš viš vindorkuarm žżska išnašarrisans Siemens, um aš hanna fljótandi vindorkuver, ķ žvķ skyni aš kanna hvort slķk raforkuframleišsla til śtflutnings sé raunhęfur kostur. Hér į Ķslandi fęst aftur į móti ekki einu sinni pólitķskur stušningur til aš męla vindinn ķ naušsynlegri hęš, til aš meta hagkvęmni vindrafstöšva į Ķslandi. Status quo eša jafnvel afturhvarf til fįtęktar viršist vera helsta įhugamįl ķslenskra stjórnvalda nś um stundir. Eins og Spaugstofan lżsti svo skemmtilega nś į laugardaginn.

Žessi fljótandi vindrafstöš žeirra StatoilHydro og Siemens, sem nefnd er Hywind, er hugsuš sem fyrsta skrefiš ķ žvķ aš framleiša žśsundir MWh af rafmagni fyrir meginland Evrópu. Orkustefna ESB mun skapa sķaukna eftirspurn efir raforku frį endurnżjanlegum aušlindum og rķki sem eiga tękifęri til aš framleiša mikiš af slķku rafmagni munu njóta góšs af.

Hywind_installing_2Fyrsta vindrafstöš Hywind felst ķ nettri 2,3 MW vindtśrbķnu frį Siemens, sem stendur į tiltölulega hefšbundnum sķvölum flotpalli sem lengi hafa žekkst ķ olķuvinnslunni ķ norsku lögsögunni. Flotpallurinn er frį franska risaverkfręšifyrirtękinu Technip, sem einmitt nżveriš hóf samstarf į sviši jaršhitatękni viš ķslensku verkfręšistofuna Mannvit. Herlegheitin voru sett saman ķ Åmųyfiršinum nįgrenni olķubęjarins Stavanger ķ sumar sem leiš og žašan var dótiš dregiš śt į sjó. Žar skoppaši dollan ķ öldunum ķ nokkra mįnuši mešan į endanlegum frįgangi stóš.

Žarna  er sjįvardżpiš um 220 m og halda žrjś žung og mikil akkeri sķvalningnum į sķnum staš, en hann nęr um 100 metra undir yfirboršiš. Sjįlfir spašarnir eru um 80 m ķ žvermįl

Raflķnan ķ land kemur frį öšrum frönskum išnašarrisa; fyrirtękinu Nexans, en žaš er raforkufyrirtękiš Haugaland Kraft  sem tekur rafmagniš inn į kerfiš sitt. Žess er vęnst aš žessi 2,3 MW virkjun geti skilaš 9 GWh įrlega gegnum žann įgęta rafmagnskapal. Žaš gerir 3,9 GWh į hvert uppsett MW, sem vęru svo sannarlega mjög višunandi afköst hjį vindrafstöš.

Almennt er nżting vindrafstöšva (m.v. uppsett afl) ca. 1/3 af žvķ sem gerist hjį hagkvęmum vatnsaflsvirkjunum. En skv. įętlunum Hywind viršist gert rįš fyrir nęrri helmingi betri nżtingu en gerist og gengur ķ vindorkunni! Ef žaš gengur eftir mun žetta hugsanlega marka talsverš tķmamót.

En hvaš meš kostnašinn? Fjįrfestingin ķ Hywind mun vera um 400 milljónir norskra króna, sem samsvarar u.ž.b. 10 milljöršum ISK į nśverandi gengi. Žaš gera nokkurn veginn 1,1 milljarš ķslenskra króna pr. GWh į įri (Hywind į aš skila 9 GWh įrlega). Žaš žętti óneitanlega nokkuš hressilega mikiš ķ ķslenska orkugeiranum og fęr Orkubloggarann gjörsamlega til aš tapa žręšinum. En minnumst žess aš hér er tilraunastarfsemi į feršinni. Žar aš auki er ķslenska krónan jś ķ algerum skķt, en sś norska firnasterk žessa dagana. Žannig aš samanburšur žarna į milli į nśverandi gengi er eiginlega alveg śtķ hött.

Hywind_installing_1Jį - Hywind er enn į tilraunastigi og eflaust nokkuš langt ķ aš hagkvęmar fljótandi vindrafstöšvar verši aš veruleika. Markmiš Norsaranna er aš upplżsingar um hagkvęmni žessa ęvintżris liggi fyrir eftir tvö įr og žį veršur hęgt aš taka įkvöršun um framhaldiš. Draumur Statoil er aš ķ framtķšinni muni žeir geta framleitt žśsundir ef ekki tugžśsundir kķlóvattstunda af hreinni og tiltölulega ódżrri vindorku śti į sjó og flutt hana um sęstreng til raforkužyrstra Evrópubśa.

Vert er aš minnast žess aš Noršmenn eru löngu oršnir stórśtflytjendur į rafmagni.  Ķ Noregi eru nś framleiddar um 143 žśsund GWh į įri og žar af fara um 17 žśsund GWh til śtlanda (sem er nįnast sama magn af rafmagni eins og framleitt var į Ķslandi žetta sama įr; 2008 framleiddu allar ķslensku virkjanirnar samtals 16.467 GWh).

Noršmenn flytja sem sagt śt grķšarlega mikiš rafmagn. Og leita leiša til aš geta bošiš Evrópusambandinu ennžį meira gręnt rafmagn ķ framtķšinni. Hywind er einn žįttur ķ žvķ.  Žetta ętti aš gefa Ķslendingum tilefni til huga betur aš slķkum tękifęrum. Į sķšustu įrum hafa nefnilega oršiš straumhvörf ķ rafmagnsflutningum um kapla eftir hafsbotni. Meira um žaš ķ nęstu fęrslu Orkubloggsins.

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 identicon

Ég žakka fyrir žennan pistil og žann nęsta lķka, svona fyrirfram. Vindorkan og śtflutningur hennar til Evrópu um sęstrengi er einn įhugaveršasti kosturinn sem Ķsland į til framtķšar. Ég hef veitt žvķ athygli aš samkvęmt vindakortunum hjį vedur.is og belgingur.is er nįnast višvarandi noršaustan vindstrengur śti fyrir Vestfjöršum. Žarna er einnig nokkuš grunnt, 50 metra dżptarlķnan er svona 15-20 kķlómetra śti fyrir ströndinni. Ef tęknin bżšur einhverntķman upp į žaš aš nżta žennan vind til raforkuframleišslu žį veršur žaš sannkölluš gullnįma.

Bjarki (IP-tala skrįš) 30.11.2009 kl. 17:26

2 identicon

Sęll Ketill,

Mér finnst žessir orkupóstar žķnir mjög įhugaveršir og kemur oft meš góša punkta.

Ég er samt ekki alveg aš fatta žennan póst, veit ekki hversu mikil alvara žér er meš žetta, en ef mašur t.d. skošar Kįrahnjśka žį er veršiš į GWh žar um 35 milljónir svo žó NKK vęri jafnvirši 1 ISK žį myndi GWh samt kosta 45 milljónir meš žessari fljótandi vindorku. Žannig hagkvęmnin žyrfti aš aukast helvķti mikiš įšur en žetta er einhver kostur fyrir ķslendinga nema ég sé meš einhverja meinvillu sem ég sé ekki.

 Ég hef aš auki heyrt aš vindorka viš strendur Ķslands séu erfišar ķ besta falli, ómögulegar ķ versta falli vegna sterks vinds. Er žaš ekki rétt? 

Ingi (IP-tala skrįš) 1.12.2009 kl. 14:46

3 Smįmynd: Ketill Sigurjónsson

Takk fyrir žetta, Ingi. Kannski einfaldast aš svara žessu žannig aš mišaš viš kostnašinn į Hywind žį er ég ekki heldur alveg aš skilja hvaš Norsararnir eru aš pęla.

En žetta er vel aš merkja tilraun meš nżja tękni į sviši vindorku og ekki sanngjarnt aš reikna śt framleišsluverš til langframa mišaš viš žessa fyrstu dżru tilraun.

Žaš er hįrrétt hjį žér aš žessar stóru vindrafstöšvar eru hannašar fyrir ašrar ašstęšur en eru į Ķslandi og žarf aš slökkva į žeim ķ sterkum vindi til aš žęr skemmist ekki.

Žar meš er ekki sagt aš ekki sé unnt hanna hagkvęmar vindrafstöšvar fyrir ķslenskar ašstęšur. Žetta žarf einfaldlega aš skoša og rannsaka miklu betur.

Ketill Sigurjónsson, 9.12.2009 kl. 17:40

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband