Gasęši ķ Póllandi

Žaš eru athyglisveršir hlutir aš gerast austur ķ Póllandi žessa dagana.

Ķ žvķ mikla kolalandi viršist nś ķ uppsiglingu nżtt og stórbrotiš orkuęvintżri. Žaš eru nefnilega vķsbendingar um aš grķšarlegar gaslindir sé aš finna ķ pólskri jöršu. Og aš ķ framtķšinni verši Pólland einhver stęrsti gasframleišandi Evrópu!

Poland-Gas-shale-basins

Allt snżst žetta um nżju gasvinnslutęknina ("fracking") sem hefur veriš aš breišast śt vestur ķ Bandarķkjunum. Fram til žessa hefur Pólland alls ekki veriš žekkt fyrir aš luma į miklu af gasi. En vegna nżju vinnslutękninnar er nś allt ķ einu oršiš unnt aš nįlgast žunn gaslög innikróuš ķ grjóthöršum jaršlögum, sem įšur var alltof dżrt aš ętla aš vinna (s.k. shale gas).

Fyrir vikiš hefur upplżsingaskrifstofa banadarķska orkumįlarįšuneytisins (EIA) veriš aš endurmeta mat sitt į vinnanlegum gasbirgšum ķ jöršu um alla Evrópu. Og viti menn; žaš er mat EIA aš innan Evrópu sé langmesta gasiš af žessu tagi aš finna ķ Póllandi.

Žetta nżuppfęrša mat frį EIA um pólskt gas hljóšar upp į langtum meira gas en nokkurn óraši fyrir. EIA įlķtur nefnilega aš ķ Póllandi megi vinna 5.300 milljarša rśmmetra af gasi. Žar meš vęri Pólland ķ einu vetfangi meš įttundu mestu gasbirgšir veraldar (til samanburšar mį t.d. nefna aš sannreyndar gasbirgšir ķ lögsögu Noregs eru įętlašar rśmir 2.300 milljaršar rśmmetra). Enda eru menn nś farnir aš tala um aš ķ framtķšinni muni Pólland verša kallaš Katar noršursins.

europe-gas-2007

Žetta eru talsveršar fréttir. Ekki sķst sökum žess aš gasvinnsla ķ Póllandi hefur fram til žessa veriš sįralķtil. Ķ orkugeiranum hefur Pólland fyrst og fremst veriš žekkt sem kolaland og kol knżja nś um 95% af rafmagnsframleišslu Pólverja. Žaš er til marks um umfang pólsku kolasvęšanna, aš Pólland er nķundi mesti kolaframleišandi heims og ellefti stęrsti kolaśtflytjandinn. En nś eru sem sagt horfur į aš Pólland geti brįtt lķka byrjaš aš nżta gas ķ stórum stķl.

Žarna ekki bara į feršinni mikil hagsmunir fyrir Pólverja sjįlfa - heldur lķka alla nįgranna žeirra. Pólskt gas gęti oršiš hvalreki fyrir Evrópusambandiš, sem hefur žurft aš horfa upp į aš verša sķfellt hįšara rśssnesku gasi. Ķ žvķ sambandi horfa menn til žess aš Pólverjar muni selja stóran hluta gassins til žżskra orkufyrirtękja - sem į nęstu įrum žurfa aš loka öllum kjarnorkuverum ķ Žżskalandi aš skipan žżskra stjórnvalda.

Gazprom-CEO-Aleksei-Miller-and-Putin

En žaš er er samt alls ekki vķst aš pólska gasiš fari til Žżskalands eša annarra landa innan ESB. Pólska gasiš gęti allt eins fariš austur į bóginn; til rśssneska gasrisans Gazprom!  Gazprom vill tryggja markašsyfirrįš sķn meš žvķ aš kaupa pólska gasiš og endurselja žaš til Evrópu. Ķ huga Gazprom er ašalatrišiš aš ekkert ógni gasbissness-módelinu sem fyrirtękiš er bśiš aš koma sér upp gagnvart Evrópu. Og aš eftirspurnin eftir gasi um Nord Stream og ašrar gasleišslur žeirra haldist ķ hįmarki.

Žaš eru spekśleringar af žessi tagi sem sennilega eru einn helsti hvatinn aš žvķ aš innan stofnana ESB er nś talaš um aš ašildarrķkin žurfi sem allra fyrst aš taka upp eina sameiginlega og vķštęka orkustefnu. Ennžį er óljóst hvaš ķ slķkri orkustefnu į aš felast. En sennilega eru menn einmitt aš lķta til žess aš tryggja sem bestan ašgang ESB rķkjanna aš orkulindum innan sambandsins og sporna gegn žvķ aš utanaškomandi nįi tangarhaldi į žeim. Eins og t.d. Rśssar.

Putin-Medvedev-posters

Strategķskt séš vęri slķk sameiginleg orkustefna sennilega skynsamlegur kostur fyrir ESB. En žaš er langt ķ frį aš bśiš sé aš tryggja aš pólska gasiš verši nżtt innan ESB. Žaš er nefnilega svo aš bandarķsk olķu- og orkufyrirtęki hafa nįš til sķn vinnslurétti į stórum svęšum ķ Póllandi. Og žau fyrirtęki eru ekki rekin į grundvelli pólķtķskrar stefnu sem įkvešin er ķ Brussel, heldur munu žau fyrst og fremst horfa til višskiptahagsmuna - žegar kemur aš žvķ aš selja gasiš. Og žį mį vel vera aš rśssneska Gazprom muni bjóša best.

Žetta er eiginlega grįtlegt fyrir ESB. Gaslindir Póllands hefšu getaš veriš mikilvęgur hlekkur ķ žvķ aš losa um gashramm Rśssa. En žaš er kannski ekki viš žvķ aš bśast aš ESB nįi žar miklum įrangri žegar stjórnarformašur eins mikilvęgasta gasflutningafyrirtękis Rśssa (Nord Stream), sem aš stęrstu leyti er ķ eigu rśssneska rķkisins, er fyrrum kanslari Žżskalands!

Poland_UK-company-finds-shale-gaa_Leblen

Enn sem komiš er er pólska gasiš reyndar bara fręšilegur möguleiki. Nišurstaša žeirra hjį EIA er vissulega byggš į żmsum góšum gögnum, en eftir er aš sannreyna aš gasiš sé žarna ķ raun og veru. Žaš var fyrst nś ķ sumar sem leiš (2011) aš menn voru męttir meš örfįa bora į pólska grundu. Og pjakkiš žį skilaši satt aš segja litlum įrangri.

Fram til žessa hefur pólska gasęšiš ašallega falist ķ žvķ aš vegna peningalyktarinnar streyma landspekślantar til Póllands og fara žar sem eldur ķ sinu um pólskar sveitir. Ķ žvķ skyni aš kaupa upp gasvinnslurétt į landi. Sem fyrr segir hafa śtsendarar bandarķskra orkufyrirtękja veriš žar ķ fararbroddi. Žar mį t.d. nefna Chevron, ConocoPhillips, ExxonMobil og Marathon Oil, en einnig żmsa minni spįmenn.

Žaš fer reyndar hver aš verša sķšastur aš tryggja sér vinnslusvęši ķ Póllandi. Gasęšiš žarna hefur veriš žvķlķkt  sķšustu misserin aš bśiš er aš kaupa upp leitarleyfi į svęšum sem nema um žrišjungi af flatarmįli Póllands eša jafnvel rśmmlega žaš! Og žaš žó svo enn sé allsendis óvķst hversu aušvelt verši aš nįlgast žetta gas, sem EIA įlķtur vera til stašar.

Poland_first shale-gas-well_Lebien

Žaš veršur ķ fyrsta lagi sumariš 2012 eša jafnvel ekki fyrr en 2013 aš eitthvaš fer aš gerast fyrir alvöru į ökrum Póllands. Grķšarlegar fjįrfestingar og framkvęmdir žarf til aš vinnslan verši umtalsverš. Til aš nį upp sęmilegri vinnslu į hverju leitarsvęši fyrir sig žarf kannski um fimmtķu brunna og hver žeirra kostar lķklega rśmar 10 milljónir USD um žessar mundir.

Og jafnvel žó svo įrangur af borununum verši góšur, žį eru fjölmörg įr ķ aš Pólland verši stór gasframleišandi. Ennžį eru brunnarnir örfįir og žaš er mikiš langhlaup aš byggja upp verulega vinnslu. Og óneitanlega er svolķtiš kaldhęšnislegt aš svona nż vongóš vinnslusvęši bśa oft fyrst til forrķka landspekślanta, löngu įšur en hin raunverulega aušlindanżting kemst almennilega ķ gang.

Žaš eru reyndar ekki allir jafn hrifnir af žvķ aš menn séu aš stśssa ķ aš nįlgast žessi žunnu en žéttu gaslög. Ašferšin felst ķ žvķ aš sprengja upp bergiš meš hįžrżstivatni og losa žannig um gasiš svo žaš streymi upp į yfirboršiš. Żmsir hafa įhyggjur af grunnvatnsmenguninni sem žetta getur mögulega valdiš. Ž.e. žegar efnablandaš hįžrżstivatniš brżtur sér leiš gegnum bergiš djśpt ķ jöršu, opnar leišir fyrir innikróaš gasiš en blandast um leiš jaršvegi undir grunnvatninu.

Menn óttast lķka jaršskjįlftana sem stundum verša viš žessa tegund af vinnslu. Žaš er nefnilega ekki er óalgengt aš ašferšinni fylgi smįskjįlftar svipašir žeim sem oršiš hafa į Hellisheiši ķ tengslum viš nišurdęlingu Orkuveitu Reykjavķkur žar į affallsvatni.

Gas_New-York-anti-fracking-protest

Frakkar hafa meira aš segja bannaš "frökkun" žar ķ landi. Žaš geršist ķ sumar, en žau leitarleyfi sem žį var bśiš aš veita gilda žó įfram (öll ķ sunnanveršu Frakklandi). Sterk andstaša er einnig gegn žessari tegund af gasvinnslu bęši ķ Žżskalandi og Bretlandi. Žaš lķtur žvķ śt fyrir aš fjölmennustu rķkin innan ESB ętli ekki aš leyfa svona vinnslu innan sinnar lögsögu. Og žvķ varla horfur į aš hnignandi gasframleišsla ķ vesturhluta Evrópusambandsins rétti śr kśtnum į nęstunni. En hvort pólska gasiš mun streyma vestur į bóginn eša aš mestu fyrst fara austur til Rśsslands į eftir aš koma ķ ljós. 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband